Ege Zeytin ve Zeytinyağı İhracatçıları Birliği (EZZİB), sektör temsilcilerinin finansman kaynaklarına daha rahat ulaşmasını sağlamak ve mevcut destekler hakkında bilgi vermek amacıyla kapsamlı bir “Finansmana Erişim Bilgilendirme Toplantısı” gerçekleştirdi. Ege İhracatçı Birlikleri binasında düzenlenen etkinlikte, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), Türk Eximbank ve Türk Ticaret Bankası yetkilileri, ihracatçılara sunulan çeşitli kredi, sigorta ve finansman araçlarını detaylı olarak açıkladı. Sektörün acil finansman gereksinimleri ve çözüm bekleyen konuları da kurum temsilcilerine doğrudan aktarıldı.
Sektörün Üretim Takvimine Uygun Finansman Talebi
Toplantının açılış konuşmasını yapan Ege Zeytin ve Zeytinyağı İhracatçıları Birliği Başkanı M. Emre Uygun, zeytin ve zeytinyağı üretiminin tamamen yerli girdilerle yapıldığına dikkat çekti. Uygun, sektörün en yoğun finansman ihtiyacını hammadde alım döneminde, özellikle eylül-ocak ayları arasında yaşadığını belirtti. Başkan Uygun, “Sektörümüz, ithal girdiye bağımlı olmaksızın, yüzde 100 yerel kaynaklarla üretim ve ihracat yapıyor. Hammadde alımlarımız yoğunlaştığında, üreticilerimize peşin ve Türk lirası cinsinden ödeme yapıyoruz. Bu durum, finansman imkanlarının sektörümüzün dönemsel yapısına ve üretim takvimine uyumlu bir şekilde kurgulanmasını zorunlu kılıyor. Reeskont kredi limitlerinin bu dönemlerde artırılması ve tahsis süreçlerinin hızlandırılması, sektörümüzün rekabet gücünü önemli ölçüde destekleyecektir” ifadelerini kullandı. Uygun ayrıca, döviz dönüşüm desteğinde kademeli bir model önererek, ihracat gelirinin daha büyük bir kısmını Türk lirasına çeviren firmaların daha fazla teşvik edilmesi gerektiğini savundu. Mevcut yüzde 100 yerli girdiyle çalışan sektörler için destek oranının yüzde 7'ye yükseltilmesi talebinde bulundu. TCMB Bankacılık Genel Müdür Yardımcısı Burhan Mert Angılı ise sektör bazında farklı destek oranlarının kamu politikaları açısından zorluklar barındırdığını, ancak katma değer ve verimliliği dikkate alan daha adil bir mekanizma üzerinde çalışmaların sürdüğünü kaydetti.
Güncel Kredi ve Sigorta Olanakları
Toplantıda, TCMB’nin reeskont kredilerine ilişkin güncel bilgiler de paylaşıldı. Günlük reeskont kredi limitinin 5 milyar TL’ye yükseltildiği, firma başına günlük kullanım limitinin 60 milyon TL, KOBİ dışı firmalar için toplam üst limitin ise minimum 2,5 milyar TL olduğu belirtildi. Yüzde 19,32’lik faiz oranının, mevcut piyasa koşullarında ihracatçılar için avantajlı bir finansman sunduğu ifade edildi. Türk lirası reeskont kredisi kullanan firmalara döviz alım kısıtlamasında esneklik tanındığı ve belirli mevzuat kriterleri dahilinde döviz pozisyonu tutabildikleri aktarıldı. Türk Eximbank temsilcileri ise ihracatçılara yönelik yeni sigorta ve teminat olanaklarını tanıttı. Yurt dışındaki iştirakler, depolar veya üçüncü ülkeler üzerinden yapılan transit ticaret işlemlerinin belirli koşullarda alacak sigortası kapsamına alınabileceği açıklandı. Ayrıca, belirli sevkiyat hacmine sahip firmaların sigortalanacak alıcılarını seçebildiği “Ciro Poliçesi” uygulaması hakkında bilgi verildi. Eximbank alacak sigortası poliçelerinin ve sigortalı alacakların doğrudan kredi teminatı olarak kabul edilmesini sağlayacak yeni modelin yakın zamanda devreye alınacağı ve bu sayede teminat mektubu komisyon maliyetlerinin azaltılmasının beklendiği ifade edildi. Dünya Bankası kaynaklı Yeşil İhracat Kredisi’nin gıda, zeytin ve zeytinyağı sektörlerini kapsadığı, Euribor artı yüzde 3,50 faiz oranı ve 8,5 yıla varan vadelerle sunulduğu bilgisi verildi. Bu kredinin sadece güneş ve rüzgâr enerjisi yatırımlarına değil, elektrikli araçlar, enerji verimliliği ve su tasarrufu projelerine de kullanılabileceği, Kasım 2023 sonrası uygun yatırımlar için geriye dönük finansman sağlanabildiği vurgulandı. Toplantı, ihracatçıların sorularını doğrudan yetkililere ilettiği bir soru-cevap bölümüyle sona erdi.
