Türkiye'de bireylerin yaşam beklentisi, 2023-2025 dönemi itibarıyla artış göstererek 78,5 yıla çıktı. Bu süre, yeni doğan bir bireyin mevcut ölüm oranlarına göre ortalama kaç yıl yaşayacağının tahminini ifade ediyor. Bir önceki dönem olan 2022-2024'te bu süre 78,1 yıl olarak kaydedilmişti.
Cinsiyetlere Göre Yaşam Süresi Farkları
Ülkemizde kadınların yaşam sürelerinin erkeklere kıyasla daha uzun olduğu gözlemleniyor. 2023-2025 döneminde erkeklerde doğuşta beklenen yaşam süresi 75,9 yıl olarak belirlenirken, kadınlarda bu rakam 81,1 yıla ulaştı. Bu verilere göre, kadınlar erkeklerden ortalama 5,2 yıl daha uzun bir yaşam süresine sahip. Önceki dönemde (2022-2024) erkeklerde 75,5 yıl, kadınlarda 80,7 yıl olarak ölçülmüştü.
Yaş Gruplarına Göre Beklenen Kalan Yaşam Süreleri
Farklı yaş gruplarına göre kalan yaşam süreleri de incelendi. 15 yaşındaki bireyler için ortalama kalan yaşam süresi 64,7 yıl olarak hesaplandı. Bu süre erkeklerde 62,1 yıl iken, kadınlarda 67,3 yıl oldu. 30 yaşındaki bir kişinin ortalama 50,3 yıl daha yaşaması beklenirken, erkekler için bu süre 47,8 yıl, kadınlar için ise 52,7 yıl olarak belirlendi. Bu yaş grubunda kadınlar ve erkekler arasındaki fark 4,9 yıl olarak kaydedildi. 50 yaşındaki bireyler için ortalama kalan yaşam süresi 31,3 yıl olup, erkeklerde 29 yıl, kadınlarda 33,4 yıl olarak saptandı. 65 yaşına ulaşan bir kişinin ise ortalama 18,4 yıl daha yaşaması öngörülüyor. Bu yaş grubunda erkeklerde 16,7 yıl, kadınlarda 20 yıl olarak belirlenen süre, 65 yaşındaki kadınların erkeklerden ortalama 3,3 yıl daha uzun yaşayacağını gösteriyor.
Eğitim Düzeyinin Yaşam Süresine Etkisi
Yapılan analizler, eğitim seviyesinin yükselmesiyle beklenen yaşam süresinin de arttığını ortaya koydu. Her yaştaki bireyler için eğitim düzeyi arttıkça yaşam beklentisinin de uzadığı gözlemlendi. Cinsiyet bazında incelendiğinde, hem erkeklerde hem de kadınlarda eğitim seviyesi yükseldikçe beklenen yaşam süresinin arttığı tespit edildi. Örneğin, 30 yaşındaki erkeklerde ortaöğretim altı eğitim ile yükseköğretim seviyesi arasındaki yaşam süresi farkı 5,1 yıl iken, kadınlarda bu fark 4,6 yıl oldu.
Sağlıklı Yaşam Süresi Verileri
Bireylerin günlük aktivitelerini kısıtlayıcı bir sağlık sorunu yaşamadan geçirecekleri ortalama yıl sayısı olan “sağlıklı yaşam süresi” de belirlendi. Sıfır yaşındaki bir birey için bu süre toplamda 58 yıl olarak hesaplandı. Erkeklerde sağlıklı yaşam süresi 59,1 yıl iken, kadınlarda 56,9 yıl olarak saptandı. Bu verilere göre erkeklerin sağlıklı yaşam süresinin kadınlardan 2,2 yıl daha uzun olduğu görüldü.
